Spanje

OmroepTVE
Deelnames58 (2018)
Eerste deelname🇫🇷 Cannes 1961
Beste resultaat🏆 Winnaar 1968
🏆 Winnaar 1969
Slechtste resultaatLaatste (1962, 1965, 1983, 1999, 2017)
Organisaties🇪🇸 Madrid 1969
Finales (sinds 2004)✅ Automatisch gekwalificeerd (Big Five)

Spanje is één van de deelnemende naties aan het Eurovisiesongfestival. Als laatste land van wat men tegenwoordig de Big Five noemt debuteerde het land begin jaren zestig. Twee jaar op rij was het land succesvol met een dubbele (en controversiële) winst, maar na 1969 kon het land niet meer winnen. Sinds 2000 is het land lid van voorgenoemde Big Five.

🏁 1961-1969: Franco koopt Spaanse winst.

Het Spaanse debuut in 1961 was een controversieel debuut. Het land stond onder de leiding van dictator Franco en kende een streng regime tegenover bijvoorbeeld minderheidsgroepen zoals de Catalanen. De eerste jaren verliepen dan ook zeer moeilijk met slechts tien punten in totaal voor de eerste vijf inzendingen. In 1962 en 1965 eindigde de Spaanse kandidaat telkens puntenloos op de laatste plaats.

Het eerste succes kwam er in 1966 en 1967. Twee jaar op rij vaardigde TVE de populaire zanger Raphael af, die met een zevende en zesde plaats eindelijk wat betere resultaten haalde. Franco wilde maar één ding en dat was winnen. Eind 1967 gaf hij dan ook zijn regering de opdracht om de Spaanse overwinning in 1968 te kopen.

De verkiezing van de Spaanse inzending in 1968 was overigens een moeilijke bevalling. Oorspronkelijk had TVE gekozen voor Joan Manuel Serrat, maar die wilde “La La La” alleen maar in zijn eigen Catalaans zingen. Dat was een absoluut ondenkbaar scenario en het Francoregime verbood hem om deel te nemen. Amper één week voor het feitelijke festival moest er vervanging gezocht worden en die werd gevonden in Massiel.

De Brit Cliff Richard was in Londen favoriet om het festival in eigen land te houden, maar dat was buiten Franco gerekend. Die had de Spaanse omroep de opdracht gegeven om programma’s bij verschillende deelnemende omroepen te kopen in ruil voor stemmen. Of dit daadwerkelijk gebeurde, zou nooit worden bevestigd. Feit is wel dat de Spaanse zangeres met een voorsprong van één punt het festival won.

Een jaar later organiseerde Spanje het festival in Madrid. Na een chaotische puntentelling was Salomé de eindwinnaar, maar moest ze de winst delen. Er was namelijk geen regel die omschreef wat er moest gebeuren bij gelijkspel en zodoende wonnen ook Frankrijk, Nederland en het Verenigd Koninkrijk. Spanje zorgde wel voor een primeur door twee jaar op rij te winnen.

Meer info over deze editie? Ga naar Madrid 1969 voor meer info.

🕰️ 1970-1979: Spanje kan drie keer tweede eindigen.

De vier landen die wonnen in 1969 kregen allemaal de keuze of ze zich wilden kandidaat stellen voor de organisatie in 1970. Spanje deed dat niet, maar zou wel één van Spanje’s grootste sterren ooit naar Amsterdam sturen. De 27-jarige Julio Iglesias had de nationale finale gewonnen met “Gwendolyne” en zou als vierde eindigen, terwijl de Ierse Dana won. Toch zou hij dé ster van het jaar worden. Kort nadien had hij zijn eerste Europese hit met een lied voor zijn vader. In zijn carrière zou hij honderd miljoen platen verkopen.

Het ging de Spanjaarden vervolgens enkele jaren voor de wind. Gedurende de jaren zeventig zou er maar één Spaanse inzending buiten de top 10 eindigen en bereikten ze maar liefst drie keer de tweede plaats. In 1971 was Karina al dicht geweest bij een derde Spaanse overwinning, want pas bij de laatste juryronde kon Monaco de overwinning claimen, waardoor de Andalusische Karina naar een tweede plaats werd verwezen.

In 1973 eindigde Spanje ook tweede, maar zou het wel een grote hit afleveren met “Eres tú” van Mocedades. Het lied werd een hit in onder andere België en haalde zelfs de top 10 van de Amerikaanse Billboard. De Joegoslaven beschuldigden de Spanjaarden overigens dat jaar van plagiaat, want het nummer zou quasi een identieke intro hebben als “Brez Besed”, de inzending van Joegoslavië in 1966.

Ook in 1979 werd Spanje tweede met Betty Missiego’s “Su canción”. Die had vier jonge kinderen meegenomen op het podium, wat verterend werkte bij de jury. Het was trouwens de Spaanse jury die de winst uit handen gaf. Missiego had heel de tijd aan de leiding gestaan en Spanje moest als laatste stemmen. Door tien punten aan Israël te geven, werd Spanje in extremis tweede.

⏰ 1980-1989: “Wie vaart er met mijn boot?”

In de jaren tachtig zou er geen tweede plaats meer worden gehaald. Een keer kon Spanje nog wel derde eindigen dankzij de groep Bravo. De groep werd gekozen door TVE, nadat een jaar eerder de populaire zangeres Remedios Amaya op dezelfde manier naar München werd gestuurd. Die zong een lied waarin ze zich afvroeg wie er met haar boot ging varen. De inzending met typisch Spaanse klanken zou laatste eindigen met nul punten. Dat gebeurde ook in 1962 en 1965. Desondanks werd het nummer een Spaanse klassieker.

Grote successen werden er in de jaren tachtig dan ook niet meer behaald, op uitzondering van die derde plek. Spanje eindigde vaak in de middenmoot en de interesse was ook fel afgenomen door het publiek. TVE koos gedurende dit decennium elke inzending intern en vaak wisten de Spanjaarden niet wie er voor Spanje zou zingen tot op de avond zelf.

Toch werden de jaren tachtig positief afgesloten. In een deelnemersveld van ruim twintig landen eindigde Nina op een zesde plaats met “Nacida para amar”.

🕘 1990-1999: Goede en slechte resultaten voor Spanjaarden.

De zesde plaats van 1989 kreeg een positieve navolging in 1990. Azúcar Moreno opende het festival van 1990 met een merkwaardige entree. De twee zussen hadden al snel door dat een opname was gestart in plaats van het orkest. Al discussiërend gingen de twee van het podium voor het oog van miljoenen kijkers. Niet veel later werd de juiste versie van “Bandido” ingezet. Spanje deed het beter dan een jaar eerder en werd vijfde.

Na een nog betere vierde plek van Sergio Dalma in 1991 ging het enkele jaren minder voor de Spanjaarden. Tot in 1995, toen de 19-jarige Anabel Conde het land mocht vertegenwoordigen in Dublin. Ze haalde de tweede plaats, wat het beste resultaat sinds eind jaren zeventig werd. Kort na het festival verdween zo voor enkele jaren van de muziekmarkt wegens een dispuut met haar platenmaatschappij.

De tweede helft van de jaren negentig verliep matig. In 1997 kon er nog een verdienstelijke zesde plaats worden bereikt, maar zowel in 1996, 1998 en 1999 stelden de Spaanse inzendingen teleur. In 1999 haalde de Spaanse kandidaat Lydia zelfs de allerlaatste plaats in Jeruzalem en werd de eer gered dankzij de Kroatische jury, die haar één punt gaf.

📟 2000-2009: Spanje kruipt in diep dal.

Er hing een verplichte pauze van één jaar boven het hoofd van Spanje wegens te slechte resultaten eind jaren negentig. Net op tijd werd de Big Four (later: Big Five) in het leven geroepen, waar Spanje lid van mocht worden omdat ze jaarlijks een aanzienlijk bedrag betaalden voor deelname. TVE was zo zeker dat het elk jaar mocht deelnemen. Later zou het een garantie op een finaleplaats worden.

Na een mooie zesde plek in 2001 werd in 2002 Operación Triunfo in het leven geroepen. De originele versie van Star Academy was razend populair en zorgde voor torenhoge kijkcijfers. De selectie werd ook voor het Eurovisiesongfestival gebruikt. Zo mocht in 2002 winnares Rosa afreizen naar Tallinn en ging de rest van de top 6 mee als achtergrondkoor. Spanje werd zevende in 2002. Ook de kandidaten die via Operación Triunfo werden gekozen in 2003 en 2004 deden het prima met een achtste en tiende plek.

De kijkcijfers van Operación Triunfo waren in het derde seizoen sterk teruggevallen en TVE besloot de serie te verkopen aan een commerciële zender. Spanje organiseerde in 2005 een nationale finale op zichzelf, maar de Spaanse inzending Son de Sol stelde teleur in Kiev en eindigde bij de laatste vijf op het scorebord, wat voor het laatst in 1999 was gebeurd. De zender schakelde over op een interne inzending in 2006 en stuurde Las Ketchup (bekend van “The Ketchup Song“) naar Athene. Het trio deed het even goed (of slecht) als de kandidaten uit 2005.

Nationale finales werden er zowel in 2007, 2008 als 2009 gehouden. Vaak duurden die tot ver na middernacht en experimenteerde TVE ook met online stemming. Zo werd in 2008 het typetje Rodolfo Chikilicuatre naar Belgrado gestuurd. Dat was controversieel, want hij zong tijdens zijn lied over politieke leiders zoals Rajoy en Chávez. In Belgrado werden die verwijzingen uit het lied gehaald. Spanje werd dat jaar zestiende. Dat zou het beste resultaat in de tweede helft van de jaren 2000 worden.

📆 2010-2018: Vijfde laatste plaats in Spaanse geschiedenis.

Consternatie bij het Spaanse optreden in 2010. Daniel Diges stond ruim een minuut op het podium toen Jimmy Jump het optreden kwam verstoren door op het podium te lopen. De Spaanse delegatie kreeg een nieuwe kans na alle optredens, iets wat nog maar enkel in 1958 was gebeurd toen het optreden van Domenico Modugno niet bij alle juryleden was doorgekomen. Spanje eindigde op een vijftiende plek in Oslo, wat het beste resultaat sinds 2004 was.

In 2012 koos de Spaanse omroep TVE intern door de Sevilliaanse Pastora Soler om het land te vertegenwoordigen in Bakoe. Ze zong drie liedjes in een nationale finale, waar “Quédate conmigo” als winnende inzending werd gekozen. In de weken richting het festival toe was ze uitgegroeid tot één van de favorieten. De Spaanse televisie had tegen Soler gezegd dat ze niet mocht winnen omdat het festival veel te duur voor voor de staatsomroep. Spanje haalde de tiende plek in Bakoe. TVE herhaalde een interne selectie met de band ESDM in 2013, maar die eindigde voorlaatste.

Na opnieuw een tiende plek in 2014 voor Ruth Lorenzo, die voor het eerst meer Engels dan Spaans zong in een inzending voor het land, koos TVE in 2015 intern voor zangeres Edurne. Op 1 maart werd haar inzending “Amanecer” op de site van de openbare omroep gezet, maar de belangstelling was zo groot dat de servers na enkele minuten al plat lagen. In Wenen werd de Spaanse inzending geen succes en eindigde ze uit de top 20.

Voor het eerst sinds het debuut van Spanje in 1961 werd in 2016 een volledige inzending in het Engels gezongen voor de Spanjaarden. Kort na het festival kwamen er verontwaardigde reacties van nationale politici die zelfs een wet wilden uitschrijven die de omroep zou verbieden om nog ooit een volledig Engelstalig lied te sturen.

In 2017 eindigde Spanje voor de vijfde keer in de geschiedenis laatste in de finale. De Spaanse omroep hield datzelfde jaar opnieuw het populaire Operación Triunfo van onder het stof. Tijdens een speciaal gala werd het prille liefdeskoppel Amaia en Alfred geselecteerd voor het Eurovisiesongfestival van 2018 met “Tu canción” in buurland Portugal. Spanje werd drieëntwintigste.

⭐ Resultaten

JaarArtiestLiedPlekPunt
1961Conchita BautistaEstando contigo09008
1962Victor BalaguerLlámame13000
1963José GuardiolaAlgo prodigioso12002
1964Nelly, Tim & TonyCaracola12001
1965Conchita BautistaQué bueno, qué bueno15000
1966RaphaelYo soy aquél07009
1967RaphaelHablemos del amor06009
1968MassielLa, la, la01029
1969SaloméVivo cantando01018
1970Julio IglesiasGwendolyne04008
1971KarinaEn un mundo nuevo02116
1972Jaime MoreyAmanece10083
1973MocedadesEres tú02125
1974PeretCanta y sé feliz09010
1975Sergio y EstíbalizTú volverás10053
1976BraulioSobran las palabras16011
1977MickyEnséñame a cantar09052
1978José VélezBailemos un vals09065
1979Betty MissiegoSu canción02116
1980Trigo LimpioQuédate esta noche12038
1981BacchelliY sólo tú14038
1982LucíaÉl10052
1983Remedios Amaya¿Quién maneja mi barca?19000
1984BravoLady, Lady03106
1985Paloma San BasilioLa fiesta terminó14036
1986CadillacValentino10051
1987Patricia KrausNo estás solo19010
1988La Década ProdigiosaLa chica que yo quiero11058
1989NinaNacida para amar06088
1990Azúcar MorenoBandido05096
1991Sergio DalmaBailar pegados04119
1992Serafín ZubiriTodo esto es la música14037
1993Eva SantamaríaHombres11058
1994Alejandro AbadElla no es ella18017
1995Anabel CondeVuelve conmigo02119
1996Antonio Carbonell¡Ay, qué deseo!20017
1997Marcos LlunasSin rencor06096
1998Mikel Herzog¿Qué voy a hacer sin ti?16021
1999LydiaNo quiero escuchar23001
2000Serafín ZubiriColgado de un sueño18018
2001David CiveraDile que la quiero06076
2002RosaEurope's Living a Celebration07081
2003BethDime08081
2004RamónPara llenarme de ti10087
2005Son de SolBrujería21028
2006Las KetchupUn Blodymary21018
2007D'NASHI Love You Mi Vida20043
2008Rodolfo ChikilicuatreBaila el Chiki-chiki16055
2009Soraya ArnelasLa noche es para mí24023
2010Daniel DigesAlgo pequeñito15068
2011Lucía PérezQue me quiten lo bailao23050
2012Pastora SolerQuédate conmigo10097
2013El Sueño de MorfeoContigo hasta el final25008
2014Ruth LorenzoDancing in the Rain10074
2015EdurneAmanecer21015
2016BareiSay Yay!22077
2017Manel NavarroDo It for Your Lover26005
2018Alfred & AmaiaTu canción23061

Meer geschiedenis? Ga terug naar het landenoverzicht of kijk op de geschiedenispagina per editie.